Infancia, Comunicación, Consumo

La calle pareció ser el lugar más razonable y allí empezó otro capítulo de nuestro aprendizaje. No es a cualquier hora, ni cualquier día ni en cualquier época o barrio que se encuentran niños jugando por la calle. Apuntes metodolóxicos sobre antropoloxía urbana.

chuzame

Y yo me maravillaba de que los que habían de nacer tuvieran que luchar en nombre de los que se fueron, y no podía hallar en ello razón. Pero las gentes decían que así debía ser, y yo no era más que un muchacho.

Una odisea nórdica. Jack London

Levo un tempo sen palabras, non é que esté sen ningunha, non. E que as que teño non me valen, non encaixan de forma correta; bueno se cadra é que non quero admitir que non teño nada que dicir, ou que non sei o que quero dicir. Todos os estados son transitorios. Hai que esperar. Así que mentres tanto vou contar como me saia o que me contou a min o meu primo, que ten 15 anos e estudia nun dos colexios da mostra, esta fin de semana.

Tiven sorte con este colexio porque cheguei no medio do proceso de conxelación, que o SIEGA estaba a realizar nos discos duros. O colexio ten dúas aulas de informática, pero á miña chegada unha xa estaba conxelada; digo que tiven sorte porque se me permitiu despois dunha reunión de urxencia convocada mentres tomaba os datos da aula que aínda non estaba conxelada pero que estaba destinada a ser conxelado disco tras disco ó seguinte día. Permitiuseme finalmente, despois da interrupción, continuar o proceso de recollida de datos.

O tema dos discos duros conxelados foi unha das problemáticas atopadas, non son partidaria dese sistema porque dificulta moito o uso de funcións do navegador coma os marcadores, ou favoritos, o propio historial, e a fluidez xa que o equipo está sometido a un constante primeiro encontro coma nun día da marmota e realízanse continuamente procesos repetitivos que non teñen utilidade unha vez que se apaga o equipo. E coma se cada vez que te atopas con un contacto tiveses que facer as presentacións, e logo no próximo encontro non serviran de nada, non se acorda e hai que volver a presentarse. (son as palabras que teño, recoñezo que non son as adecuadas, sintoo moito).
Noutro colexio comentábame o coordinador TIC, que tiñan detectado que algún/s alumn@/s visualizaba/n e facía/n descargas de pornografía dende unha terminal da biblioteca, pese a que sempre había algún mestre supervisando o uso dos equipos. (Respecto á habilidade que teñen os rapaces para evitar o Control parental fálase en Growing up online; e por todas parte da fenda dixital- Estou recapitualando). Cando lle comentou o caso á persona do Siega que revisaba os equipos esta recomendoulle conxelar os discos duros. A min non me parece unha solución, a el tampouco, claro. Nos traballos que levo vendo, a maior preocupación radica en que non se cargue o equipo, que siga en funcionamento. Claro que eso é ben razonable tratándose dunha aula de informática dun colexio, é moi importante que os equipos se manteñan operativos para dar clase. É unha das preocupacións máis significativas para os coordinadores TIC cos que me entrevistei nos centros. Tiñamos deseñado unhas preguntas moi abertas para facer unha e outra vez a modo de exploración para o grupo de discusión. Había por un lado unha que dí ¿Que observacións farías respecto ó uso de internet por parte dos alumnos? e a outra ¿Que observacións farías respecto ó mantemento dos equipos?. Atopo que ambas preguntas conflúen nunha soa resposta moi ó fío da operatividade dos equipos e a súa conxelación.

O problema dos usos é máis observado en relación cos danos materiais que causan no sistema operativo dos equipos e moito menos no que eu considero que é o dano que os contidos poden causar no sistema operativo do propio alumno. E mesmo no ensino, no desenvolvemento das unidades didácticas para a educación sexual, por exemplo, pois ¿non é a pornografía coñecemento previo a ter en conta? e se nalgúns casos as buscas se realizan ó estilo de "tias guarras", ou as páxinas atopadas teñen por título cousas coma "zorras muy zorras" ¿non pode iso causar algunha dificultade á parte da educación en valores relacionada co xénero?. De ser así ¿a educación debería incidir en estes aspectos?. Se así fora un disco duro conxelado non axudaría en moito.

Importante tamén o tema da violencia, -tema no que non paro de pensar por qué resulta gratificante- e non logro entender. Nunha ocasión pregunteille ó meu afillado de 16 anos que me ensinaba uns vídeos jackas por que lle gustaban eses documentos -en vez de documentos usei a palabra vídeos coa maior naturalidade da que fun capaz- non atopou maneira de responderme, nin sequera ergueu os hombros, nen sequera dixo non sei. Quedou sen palabras, creo que nunca se tiña preguntado tal cousa. Aceptei a resposta e manexoa como información na miña procura.

Ía dicindo que en canto a contidos de risco ou virus capaces de danar sistemas operativos e causar malos funcionamentos recoñece por exemplo o Libro Blanco do Consell de l’Audiovisual de Catalunya que:

Contidos de risco son aqueles que entrañan un perigo potencial que pode ou non ter consecuencias directas para certos individuos, pero que, á larga, e considerados estadísticamente, si enxendran danos notorios para a sociedade:

Contidos violentos
Contidos sexistas ou racistas
Contidos pornográficos
Contidos consumistas
Contidos que tenden á corrupción da linguaxe e atentan ás normas de respeto ó outro
Contidos que violan o dereito ó honor, a intimidade e a privacidade das persoas

Diríase que vou recuperando as palabras. E antes que me esqueza debería dicir o que me contaba o meu primo, que era que cos discos duros conxelados, estaban moito máis tranquilos e que non tiñan que preocuparse tanto.

-Como cando usas un ordenador tes que poñer o teu nome, antes podían saber que páxinas visitabas, pero agora non tes que preocuparte porque ó apagarse desaparece todo.

Lembro unha reflexión que fixo unha coordinadora doutro dos centros:

- Os rapaces teñen que sentir un control.

Ocórrenseme máis cousas agora pero non quero aburrir, así que vou cerrar este texto cunha cita coa que reflexiono sobre o contexto que extraio dun texto que lía hai un tempo cando estaba máis fondamente, e sen aparente remedio, preocupada pola epistemoloxía:

A relevancia de algo implica que se aparta do seu contrario, senón non sería relevante. Que eu me leve o lápiz á boca, implica que o lápiz teña unha relevancia propia, escribir con el; e así cando o mordín non o recoñecín como tal, senón que o tomei por outra cousa, un caramelo, por exemplo. Tomar o lápiz para escribir con el, implica que o poida tomar como un caramelo. Por tanto a cuestión da súa comparecencia, é só cuestión se se da a alternativa "comparecencia-ocultamento". El concepto de "sujeto" en Platón y Aristóteles. Una aproximación contemporánea.

chuzame

If i delete all the cookies temporary files and history can my dad still see what websites ive been to?

chuzame

There's a lot of "user-generated" media in the film: photos and videos that kids have posted online. How did you go about sorting through that content?

Maggio: When we started searching for images from public social networking sites and YouTube accounts to use in the film, it felt pretty much like jumping into an ocean. It's really difficult to sum up the vastness of what's out there online -- the incredible amount of pictures, videos and words posted constantly by every conceivable type of kid. Building an archive of this material was dramatically different from traditional documentary archival research. It was all just a matter of plunging in and digging around, with no structured method or tactic. Growing up online

chuzame

Estes días pregúntome que é virtual, que simbólico, que real. Tamén sen duda que é comunicación.
Rafael Hernández, profesor de Ética da Universidade de Navarra afirma que o virtual é capaz de prevalecer sobre o real.

Susan Sontag falaba (nun discurso feito nunha entrega de premios en Alemania, creo recordar) da "nova" e "vella" Europa. As palabras como símbolos con capacidade proxectiva.

Algo desto hai en Perspectivas nº 38 baixo o título: "Los 'daños colaterales' del uso de los eufemismos en los medios. ¿Hai algo tamén en Second Live?.Tal vez.

Atopei unha interesante coleción de textos ó respecto aquí
En fin, debería falar de infancia, de comunicación, de consumo. En Agea recoméndase que o neno navegue acompañado.
Dice Zizek:

Y lo mismo sucede con la gente con la que me comunico en el ciberespacio: nunca puedo estar seguro de quién son. ¿Son "realmente" de la forma en que se describen a sí mismos? ¿Hay una persona "real" detrás de la persona de la pantalla, o es esa identidad virtual una máscara para varias personas distintas? ¿Posee y manipula la misma persona "real" varias identidades virtuales distintas? ¿O quizá estoy tan sólo relacionándome con una entidad digitalizada que no se corresponde a ninguna persona "real"?.

Sen embargo os "PC", e outros instrumentos tecnolóxicos, non foron pensados para un uso colectivo senón personal.
Os símbolos, son poderosos véxase aquí
E case tódalas fontes que cito hoxe responden a unha soa consulta. ¿Como conseguirei un equilibrio nas fontes?

chuzame

Nestes días teño a impresión que ese bicho que aprendían a chamar comunicación, non era máis que un estado embrionario de algo que cambia; agora independientemente de que lle manteña o nome non sei que clase de ser estou observando. Antollaseme que vive, que se move, que reacciona e que algún tipo de enerxía fluctúa xenerando un sistema complexo e alterable.

As persoas teñen a necesidade de informar a 2.0 ademáis incrementa a súa capacidade e apunta a fin do monopolio dos medios de comunicación unidireccionais.

Este estado larvario aínda blando e viscoso, sabe de sí e ten capacidade para interpelar e ser interpelado por todo individuo, mesmo o neno (Los derechos de los niños, responsabilidad de todos). Xogamos todos a todo e as normas se cadra nen sequera son precisas. Algo sí é certo o individuo decide sobre si mesmo; cada vez máis suxeito, cada vez máis suxeitos. Máis comunidade, máis comunicación; pero tamén mellor.

Máis demos, menos cracia

chuzame

Trina Davis é membro de ISTE e os 100 o organismo que elaborou os estándares na área do uso de tecnoloxía no ensino a aprendizaxe, e as destrezas que necesitarán profesores e alumnos para funcionar no Século XXI (Mackencie).

As pautas van tomando forma mentres os tecnófilos, posturas intermedias, e tecnófobos, discuten na rede.

Exisisten determinismos tecnologicos que hay que condenar, por un lado los "tecnofilos", miran con optimismo el futuro y ven mas beneficios que problemas tambien conocidos como integrados . Por otro lado los "tecnofobos", tienen una aproximacion mas bien critica con variado grado de reservas, incluso algunos con un acentuado pesimismo y hasta rechazo, son a veces denominados apocalipticos. Los conceptos de apocalipticos e integrados fueron introducidos por Humberto Eco

La educación no es ajena a la permanente mutabilidad. Pareciera que todos estamos de acuerdo en permitir/promover la introducción de medios tecnológicos para la enseñanza en los distintos niveles de la educación formal. Sin embargo, la pregunta que aún no hemos respondido es "Tecnología: ¿para qué?" Digo, si los que creemos que la computadora favorecerá el proceso educativo nos formuláramos la pregunta, seguramente las respuestas serían variadas.

Una nueva religión recorre el mundo como un espectro. Confía en el 'progreso' a ojos ciegos, cree en el poder liberador de la ciencia y la técnica. Está creando comunidades utópicas de creyentes puritanos que fundan ciudades virtuales en Internet. Es el fantasma del digitalismo, una religión embrionaria que aparece denunciada como la enésima superstición en La nueva ciudad de Dios (Siruela), un libro de Andoni Alonso e Iñaki Arzoz que reclama la creación de un foro en el que discutir y actuar frente a las consecuencias mitificadoras de las nuevas tecnologías.

As miñas próximas lecturas se cadra axudanme a definirme.

http://humanitas.cl/biblioteca/articulos/d0057/

http://www.observatoriodigital.net/bol235.htm

chuzame

Ó fío da reflexión na aplicación das TIC na educación Comunidades de aprendizaje y educación digital: Reflexiones desde una perspectiva pedagógica de la comunicación outro dos relatorios presentados no IX Congreso Ibercom contextualiza o discurso de xeito reflexivo entorno a unha serie de cuestións que me alegra profundamente ver formuladas.

"¿Quen son e qué formación teñen os tutores e supervisores? ¿Quenes elaboran os materiais didácticos e planifican os sistemas de apoio, e con qué criterios? Ou sinxelamente, ¿a quen vai dirixida a educación dixital e con qué obxectivos?
¿Cómo vamos a lograr que a través das TIC o alumno constrúa o coñecemento e obteña o aprendizaxe requerido?
¿Cal é o medio tecnolóxico idóneo? ¿Cal é o código que manexan os estudiantes a quen vou a dirixirme?
¿Cómo se debe realizar o diseño educativo e os materiales didácticos para que se de e se constrúa o coñecemento autodirixido dos alumnos? ¿Cal debe ser o proceso de evaluación que debemos seguir?"

As preguntas, son as chaves da aprendizaxe, o billete que nos permite subir a un transporte colectivo gratuito con destino ó coñecemento. As preguntas de cotío (non me atrevo a dicir sempre) son máis informativas ca as afirmacións, sempre máis constructivas, máis motivadoras, máis significativas e teñen maior capacidade evolutiva. Nacen, medran, reprodúcense, morren e incluso resucitan cada vez que son invocadas.

¿Poderíamos educar e formar mentes cun sistema invertido no que o alumno debera aportar tódalas preguntas que se lle poidesen facer a un obxecto ou tan solo aquelas que el mesmo quixera formularlle?.

Afirmación vs. Pregunta

chuzame

Profesorado, escuela y Web 2.0, un espacio de interrelación obligado baixo este título recóllese o relatorio dos profesores Javier Barquín Ruiz e Manuel Fernández Navas no IX Congreso Ibercom.

Resulta complicado ler o texto e detectar a línea que pretende mostrar ou a proposta adaptativa para as novas tecnoloxías á educación. Atopo o discurso decididamente desestructurado e pouco claro na exposición.
Extraio da lectura que os relatores consideran positivo e necesario adaptar a educación ás novas tecnoloxías aínda que recoñecen que existe grande dificultade para conseguilo, debido maiormente á reticencia dos docentes a aplicar as novas tecnoloxías (fundamentadas na escasa formación dos mesmos e a dificultade de xestión do curriculo), o inclumplimento das expectativas en materia de infraestructura tecnolóxica, e a consolidación dun método claro para a implementación das TIC na aula.

"El profesorado necesita conectar con un público que demanda otros estilos de aprendizaje..."

Dende que observo o debate sobre a introducción das TIC na educación non teño constancia real dunha demanda manifesta por parte do alumnado para ser extrictos deberíamos plantexar a cuestión doutro xeito afirmando que parte da comunidade de educadores, comunicadores e administracións consideran a necesidade de aplicar as novas tecnoloxías ó ensino.
Os autores citan en unha parte do discurso a Pérez Gómez:

“ la economía del conocimiento requiere que la información circule por todas partes, convirtiéndose en mercancía. Pero esta información que circula es información no elaborada, sin contrastar, información que no está sometida al debate, a la revisión. El conocimiento es un escalón superior. Es dar sentido, contrastar, revisar, valorar y elaborar esa información. Y, esa, debe ser una de las principales tareas de la escuela: dar herramientas a los alumnos/as para transformar la información en conocimiento”.

Non entendo moi ben se trata de introducir un novo argumento no discurso citando a este autor ou desvirtuar o valor das informacións ás que o alumno pode ter acceso a través da rede. Dende o meu punto de vista o autor citado argumenta sobre a circulación da información como unha mercancía nun sentido económico máis ca educativo e por outra banda considero que a transformación da información en coñecemento so pode producirse nunha ferramenta que os alumnos teñen de seu: o cerebro. Concordo con César Coll e Isabel Soler en "Aprendizaje significativo y ayuda pedagógica" (Cuadernos de Pedagogía, 168 16-20) en que a aprendizaxe non debe ser asimilada á acumulación de información e non debemos esquecer que é non se acuñaría o termo xeración copiar e pegar sen a contribución da tecnoloxía informática.

Con respecto ó punto relativo ós mestres fálase de:

"docente que tradicionalmente ha sido entendida bajo determinados rasgos: docente como administrador y “propietario” del conocimiento, exposición magistral de contenidos (sobre todo en Secundaria), trabajo con papel y lápiz del alumno, seguimiento del libro de texto, cuaderno de actividades del alumno, etc".

Se ben se admite a existencia desta figura tamén se reconocen outros modelos educativos non autoritarios en épocas bastante alonxadas das novas tecnoloxías, podemos afirmar que o feito de non usar internet na aula non implica necesariamente un modelo educativo autoritario e incluso que o uso das TIC nas aulas non garantiza un modelo non autoritario en verbas dos propios autores:

"Parece que actualmente el ordenador es visto por el profesor como un medio de reforzar su discurso. Hace falta potenciar lo colaborativo".

Con respecto ó uso de portales "que facilitan al profesorado contenidos, gráficos, mapas e incluso ejercicios de autocorrección sobre toda una materia y para el curso escolar completo", considero que o profesor debe estar cualificado e ter liberdade para elixir e elaborar el mesmo os materiais cos que ensinar ó alumno.
Por outra banda voltando á aprendizaxe significativa e tratando o tema da capacitación dos docentes en TIC coincidimos en que os "alumnos saben manejarse mejor y conocen todos los trucos" e cito de novo a Coll e Solé:

"Sin menospreciar en absoluto la importancia del nivel evolutivo, de lo dicho hasta aquí se infiere que la capacidad del alumno para aprender significativamente un nuevo contenido está en gran parte determinada por sus experiencias previas de aprendizaje -entre las cuales las que se han producido en el contexto escolar ocupan ocupan sin duda un lugar destacado (e aquí discrepo para o caso que nos ocupa)-y por los conocimientos adquiridos en el transcurso de los mismos".

Considero neste sentido que existe grande dificultade para que os mestres con menos coñecementos ca os alumnos poidan inducilos a un salto cognitivo e por tanto que a reticencia dos mestres está fundamentada na responsabilidade e non na irresponsabilidade como se pretende apuntar. Dende o meu punto de vista, parece claro que o argumento para aplicar as novas tecnoloxías á educación non é ensinar ós ós nenos a manexar operativamente as tecnoloxías cousa que xa saben facer mellor ca os adultos.
O profesor Hueso Montón, no seu artigo "Los medios audiovisuales y el hombre al final del siglo" fala do que Román Gubern denomina "iconosfera" ou ecosistema cultural baseado nos intercambios que se dan entre os medios de comunicación, e entre estes e as audiencias, esta iconosfera forma parte do medio ambiente no que se desenvolve o ser humano e o neno debe coñecelo do mesmo xeito que coñece o espacio natural, ou as linguas.
Segundo Hueso:

"Se por unha parte constatamos que o home se atopa sometido á presenza de todo tipo de imaxes en moi diversos momentos da súa vida cotiá (publicidade, prensa gráfica, cómics, televisión, cine, etc.) as cales lle van transmitindo mensaxes moi diversas, parecería lóxico que de xeito paralelo se lle facilitara unha serie de medios para poder interpretar esas imaxes en toda a súa profundidade.
Un dos contrasentidos máis xigantescos en que caiu a sociedade contemporánea foi non facilitar ós seus nenos e xóvenes os medios adecuados para poder valorar esas imaxes con que conviven; ensínaselle a interpretar a palabra escrita, pero non se lles dan os rudimentos mínimos para "ler" as imaxes".

Concordo con estas afirmacións e coa necesidade de incorporar as TIC ós coñecementos que forman parte do curriculo infantil e sen embargo invítome á reflexión (que poden compartir comigo se o desexan) con un apuntamento de Jöel Brée:

"Os resultados que se desprenden dun tratamento da información por un individuo dependen máis ca nada da calidade da interacción que se exercerá entre a natureza dos datos que hai que considerar e as aptitudes estratéxicas da persoa que opera. Para mellorar estos haberá que procurar actuar conxuntamente sobre os dous eixos." (Los niños, el consumo y el marketing. Paidós Comunicación)

Humildemente a Carlos Casares no 5º aniversario da súa morte

chuzame