Fenomenoloxía

“A socioloxía fenomenolóxica está baseada na filosofía de Edmund Husserl (1954) e no método de comprensión (verstehen) de Max Weber (1978). O debate xeneral xira en torno a cómo se pode lograr o coñecemento, e a súa aparición debe sustentarse na comprensión da fenomenoloxía como instancia de aproximación metodolóxica ó cotiá. Desde un punto de vista epistemolóxico, a fenomenoloxía implica unha ruptura coas formas de pensamento da socioloxía tradicional, xa que enfatiza a necesidade de comprender, máis que de explicar, a realidade, suxerindo que é no durante, no aquí e no agora, onde é posible identificar elementos de significación que describen e constrúen o real. Neste senso, o obxectivo xeneral da fenomenoloxía é describir ó hombre no mundo, non analizalo ou explicalo. E para eso, a fenomenoloxía pregúntase polas formas e procesos que constitúen obxectivamente –e institúen intersubxectivamente- ás estructuras da realidade, como unha construción e reconstrución permanente da vida social”.A Intersubxectividade como Eixo Conceptual para pensa-la Relación entre Comunicación, Subxectividade e Cidade

“Pero as Investigacións lóxicas non foron entendidas e, se cadra, seguen sin selo hasta hoxe. A teoría do coñecemento segue sen entender que toda teoría do xuicio é, no fondo, {71} teoría da representación (cfr. H. Rickert, El objeto del conocimiento[ii], os fundamentos de esta investigación son absolutamente diletantes). No que respecta ó obxecto, nas Investigaciones lóxicas non se cambia nada, senón que é simplemente a pregunta de acceso a que queda machacada para a conciencia de entonces. A esfera de obxectos segue sendo a mesma; o que é distinto é simplemente o modo de facer preguntas sobre ela e o modo de determinala, é dicir, o método descriptivo fronte a un método constructivo baseado en inferencias de tipo moi indirecto. E ese cómo da investigación non se presenta como unha perspectiva vacía ou como un programa que se quede en promesas, senón que siempre se aborda en termos concretos, amosando cómo se fai.

Polo tanto, o fenómeno non é primariamente unha categoría senón que concerne ante todo ó cómo do acceso (ó obxecto de que se trate), ó cómo da aprehensión e ó cómo da mostración ou demostración, é dicir, do facer que algo dé razón de sí desde sí mesmo. De entrada a fenomenoloxía non é, pois, outra cousa que unha forma de investigación, a saber: referirse a algo, falar de algo, pero tal como ese algo se amosa e sólo na medida en que ese algo se amosa. A fenomenoloxía neste sentido é, por tanto, algo que para calquer ciencia representa unha pura trivialidade, e que, sen embargo, na filosofía, desde Aristóteles, se foi perdendo cada vez máis. A Vía fenomenolóxica da Hermenéutica da Facticidade

“A fenomenoloxía é unha actitude e tamén un método para coñece-la realidade dunha maneira obxectiva, non quedándose nunha mera explicación dos feitos (positivismo), senón adentrándose no seu propio núcleo constituínte: as esencias das cousas.

Temos que irás cousas mesmas, pero éstas non consisten máis que en ser un aparecer, un mostrarse, unha manifestación na que se aparece todo aquelo ó que lle atribuimos “ser”. Os fenómenos non se refiren a algo exterior, extramental. Non hai ningún noúmeno (cousa en sí) detrás do fenómeno e éste non é apariencia de ser, non é imaxe ou representación de “algo” distinto ó seu propio “aparecer”.

Agora ben, o aparecer ten lugar na conciencia e ésta non pode ser concebida como un “ente” ou substancia determinada nin siquiera como un ámbito no que aparecen as representacións que concordan ou non coas cousas “exteriores”. Aterse ás cousas mesmas, ó que se amosa supón, por un lado, despexar tódolos elementos extranos e engadidos non só ó fenómeno, senón á conciencia mesma. A fenomenoloxía é unha depuración.

A conciencia da que fala Husserl, apoiase en certos presupostos xa postulados polo seu mestre Franz Brentano (1838-1917) que con anterioridade tratara o problema da intencionalidade. Ésta é entendida por Husserl como unha referencia a, un dirixirse cara a algo (o que se aparece) que non es ela mesma, sen aparecerse xamáis a propia conciencia. Husserl

Edmund Husserl
Fenomenoloxía do coñecemento
O xiro hermenéutico da Fenomenoloxía: de Husserl a Heidegger

* Ver Daniel Chandler